Niet alleen boeren moeten hun stikstofuitstoot verlagen door de ingrijpende stikstofplannen van het kabinet. Ook papierfabrieken, zuivelbedrijven, waterzuiveringen en andere bedrijven liggen binnen de stikstofzones rond natuurgebieden. Binnen die gebieden gelden strengere eisen om de uitstoot terug te dringen. Voor de industrie betekent dit dat de uitstoot in 2035 de helft lager moet zijn dan in 2019.
De zones liggen op 500 of 1000 meter rond natuur. Voor boeren kunnen de gevolgen groot zijn. Zij moeten biologisch gaan werken, verhuizen of zelfs stoppen. Dat zorgt voor frustratie, omdat veel boeren zich afvragen waarom zij worden geraakt terwijl industrie en buitenlandse boeren minder hoeven te doen.
Ook fabrieken vallen binnen de zones
In het verspreidingsgebied liggen meer dan vijftien industriële locaties binnen zo’n stikstofzone. Daarbij gaat het om papierfabrieken in Eerbeek, waterzuiveringen en zuivelfabrieken. Het kabinet stelt 125 miljoen euro beschikbaar om bedrijven te helpen bij maatregelen. De aantallen bedrijven zijn kleiner dan in de veehouderij, maar de sector valt wel onder de plannen.
De meer dan honderd jaar oude zuivelfabriek in Ommen ligt vlak bij de Besthmenerberg. Directeur Rik Hoogenberg zegt tegenover De Stentor dat zijn bedrijf weinig uitstoot veroorzaakt. ‘We zitten er heel diep in’, zegt hij over het stikstofdossier. Daarna voegt hij toe: ‘Wij stoten bijna geen CO2 en stikstof uit.’
Bedrijven wachten op definitieve regels
Andere bedrijven zijn voorzichtiger. Zuivelbedrijf Ausnutria in Kampen houdt de ontwikkelingen nauwlettend in de gaten. ‘De exacte gevolgen zijn op dit moment nog niet vast te stellen’, zegt woordvoerder Astrid van Zelst. Daardoor is nog onduidelijk welke verplichtingen voor de fabriek gaan gelden.
Ook GMB BioEnergie in Zutphen wacht af. Directeur Gerrit Jan van de Pol zegt dat zijn bedrijf al veel stikstof opvangt. ‘De stikstof die wij produceren wordt teruggewonnen in speciale wassers en ingezet als erkende biologische stikstofmeststof.’ De definitieve lijst van stikstofzones wordt eind 2026 verwacht. Deze lijst kan betekenen dat bedrijven mogelijk harden worden geraakt dan verwacht.
Waterzuiveringen krijgen een uitzondering, omdat rioolwater zuiveren een wettelijke taak is. Toch willen waterschappen de uitstoot verder beperken. Dat gebeurt onder meer door bij renovaties elektrisch materieel te gebruiken. Provincies moeten bepalen hoe de landelijke plannen lokaal worden uitgevoerd.
